SASTRA MADURA - Berikut ini 40 oca' bangsalan Madura berikut contohnya dalam okara (kalimat). Ya, di sini kita akan belajar mengenal contoh, mengidentifikasi dan memahami cara merangkai okara bangsalan Madura.
Namun sebelum beranjak ke contoh dan pembahasan, penting kita ketahui terlebih dahulu mengenai dua macam penulisan wangsalan (baca: Jawa) dalam bahasa Madura.
Pada ejaan hasil sarasehan tahun 1973, penulisan wangsalan dalam bahasa Madura ditulis sebagaimana biasanya, yakni bangsalan.
Sementara dalam ejaan yang baru, berdasarkan hasil kongres Balai Bahasa Jawa Timur (BBJT) tahun 2013, wangsalan Madura ditulis dengan Bhângsalan Madhurâ.
Baca Juga:
- 27 Indikator Wanita Cantik Menurut Orang Madura
- 20 Macem Nyamana Gheá¸á¸hâng dalem Bhâsa Madhurâ
- 10 Macem Nyamana Perrèng Bhâsa Madhurâ
40 Contoh Oca' Bangsalan Madura
Sebelum beranjak pada cara menyusun okara bangsalan, terlebih dahulu mari mengenal beberapa contoh oca' bangsalan. Di bawah ini daftar 40 contoh oca' bangsalan (baca: bhângsalan), redaksi sajikan dalam format tabel, berikut contohnya dalam kalimat (okara). Maos Ghâncaran:- Pagi' Alas Bakal Daddi Kottha, Kottha Daddi Alas
- Mangkat Bungkol Molè Bungkol, Cong!
- Lanjhâng Omor
Tabel 1
| No./Ket. | Bhângsalan | Artè | Karebbhâ |
| 1 | Cabbhi kènè’ | Cabbhi lètè’ | Tè’-lettè’an, alettè’, ngettè’, lothè' |
| CONTOH DALAM OKARA |
|
||
| 2 | Bâlâng paghâr | Ghigghiri | Aghighirân, aghi-ghighir |
| CONTOH DALAM OKARA |
|
||
Penjelasan 1
Ambil contoh okara bhângsalan pada oca' bâlâng paghar. Contoh nomor 2 pada poin b dalam tabel di atas menampilkan okara:"Apa bhâi ra, Dul! Bâlâng paghâr cè’ rammèna, sè molaè ghellâ’ mola bâ'na ta’ bu-ambu aghighirân. Dhina ra, á¸Ã¢gghi’ bilâ la lesso, ta’ kèra ta’ sè ambu dhibi' kana’ jârèya!"Jika kita amati secara seksama, hanyalah oca' bhângsalan bâlang paghâr dan karebbhâ aghighirân yang muncul dalam okara tersebut. Jadi dapat kita simpulkan bahwa untuk membuat kalimat bangsalan, kita hanya butuh 2 bahan, yakni oca' bhângsalan dan karebbhâ (maksudnya). Sementara artè (jawaban) dari oca' bhângsalan tersebut—dalam hal ini ghigghiri—tidak perlu kita masukkan dalam kalimat, dan inilah sebenarnya khas gaya ucap sastra bahasa Madura model okara bhângsalan. Baca Juga: Macam-macam Okara MaduraÂ
Tabel 2
| No./Ket. | Bhângsalan | Artè | Karebbhâ |
| 1 | Ancor emmas | Pèjher | Jerjer, ta’ cokbâ; ros-terrosan; ta’ bu-ambu |
| CONTOH DALAM OKARA |
|
||
| 2 | Tekkè’ rabâ | Bârâkay | Kay-rakayan |
| CONTOH DALAM OKARA |
|
||
Penjelasan 2
Sebagaimana penjelasan 1, sebenarnya cara menyusun okara bhângsalan cukup mudah, yakni hanya dengan meletakkan oca' bhângsalan yang kita inginkan, lalu ikuti dengan apa bunyi kosakata karebbhâ. Namun demikian, menyusun okara bangsalan tentu membutuhkan skill linguistik, yakni keterampilan membuat narasi imajenatif sesuai apa yang kita bayangkan tentang oca' bhângsalan dan karebbhâ. Misal, dengan modal kosakata tekkè' rabâ dan kay-rakayan, penulis coba membawa imajenasi ke suatu keadaan dan tempat dimana seseorang sedang mengalami hal yang sama seperti keadaan bârâkay. Maka jadilah contoh:Ḍu nèserra orèng jârowa yâ! Jhâlânna lècèn parana, kongsè abhâlângajâ sè á¸Ã¢pa’a olo, sambi nèntèng kanthong ajhâlân kay-rakayan.Maos jhughân: Sèmo Bhâsana Orèng Masra'aghi Komantan Lakè' Bâkto GhâbâyÂ
Tabel 3
Selanjutnya, silakan paramaos dimadura.id coba karang okara bangsalan Madura menggunakan 36 contoh oca' bangsalan dalam tabel yang redaksi sajikan di bawah ini. Ya, berikut ini 36 contoh oca' bangsalan Madura lainnya, bolehlah paramaos dimadura.id coba bikin okara sendiri dengan cara yang telah dijelaskan di atas.| No. | Bhângsalan | Artè | Karebbhâ |
| 1 | Nyèyor kèpa’ | Nyèyor burung | Burung; ta’ tolos |
| 2 | Dhurin rajâ | Nangka | Nyangka, aka-tèngka |
| 3 | Nyè’-konyè’ ghunong | Temmo | Samo-nemmona; bâá¸Ã¢na |
| 4 | Buwâ rajâ mara canthèng | Sokon | Rokon, Akoná¸Ã¢ng, Akonkonan |
| 5 | Ghângan amèná¸hâ pajung | Kolat | Dulat, Mancèlat |
| 6 | Ḍângá¸Ã¢ng abulu bhiring | Sèka’ | Asèngka’, Ka’-nyalèngka’ |
| 7 | Cobbhu’ rajâ | Bhuá¸hâk | Ècaná¸hâk, Ghená¸hâk |
| 8 | Canthèng tanang; Nyanthèng tanang | Cao’ | Nyapo’, Moppo’, Po’-maghimpo’ |
| 9 | Ghânta’ tabing | Ghânta’ cetthèt | Èpacetthèt, thèt-malèthèt |
| 10 | Ḍângá¸Ã¢ng kènè’ lem-sèlleman | Mano’ bhessot | Èyobhes, Bhesbhes |
| 11 | Kalowang kènè’ | Bhâbbhuru | Ru-kabhuru, Buru, Bhuru, Ru-bhuruwân |
| 12 | Ḍhâsar kaca | Rasa | Aromasa, Arassa |
| 13 | Cengkèr kolè’na konèng | Nyèor ghâá¸á¸hing | Èkasaná¸hing, Ding-madiding |
| 14 | Lohan èsarkot rebbhâng | Lenna | Renna, Ta’ mana, Tona |
| 15 | Perrèng malang è songay | Tètè | Ngastètè, tè-ngatè |
| 16 | Bedá¸hâ’ pangosabbhâ mencol | Parè | Parè Merrè, kerrè |
| 17 | Ngembhâng pènang | Palopa | Pa-maloppa, Èkaloppaè, Èkala’ loppana |
| 18 | Kembhâng bungo ghun è talon | Salasè | Asè, Sè-nyalasè |
| 19 | Ngembhâng gheá¸á¸hâng | Tongkol | Nongkol, Ènthèng |
| 20 | Ngembhâng nyamplong | Sarè | Rè-sarèyan, rè-nyarè |
| 21 | Kembhâng paghâr Kembhâng bungo celleng | Kembhâng bungo celleng | Pelleng, Macelleng |
| 22 | Tonang rabâ Tonang (nyamana jhuko’ tasè’ bhângsana bellu’) | Bellu' | Ghellu’, Aghulu’ |
| 23 | Blumbhâng alet (è talèng) | Somor | Saomorra, Komor |
| 24 | Mano’ celleng acocco’ konèng | Kèyong | Sèyom |
| 25 | Kalambhi á¸Ã¢lem | Kotang | Aotang, Abulu otang, Tang-otangen |
| 26 | Tabun mongghing patèkang | Tambhâ’ | Nambâ', Nambâ’âna, Bâ-nambâi |
| 27 | Kapal Cèna | Wangkang | Abângkang, kang-tabângkang |
| 28 | Ḍâun oto’ | Lambhâjung | Abhujung, Ajhunjhung |
| 29 | Naghârâ è tengnga tasè’ | Polo | Èkapolonga, Èdhinaè lo-kolona |
| 30 | Kalambhi bhuru èsèkot | Anyar | Nyar-ngalanyar, Lèbur ka pèssè manyar |
| 31 | Bâto kènè’ | Bâlikèr | Apèkkèr, kèr-pèkkèran, kèr-mèkkèr |
| 32 | Orèng ngolngol aroko’an | Kè’-kakè’ | Masakè’, Nyakè’è |
| 33 | Ghâghâng paá¸i | Roman | Man-ngoman, man-manyaman |
| 34 | Ghumo’ á¸Ã¢por | Tomang | Toman, ta’ katomanè, èkatomanè |
| 35 | Pèyol kènè’ | Li-bâli | Èli-bâli, li-bâliyân |
| 36 | Alos talè gheá¸á¸hâng | Ghâdhebbhung | Nembhung |
Tembang dari Oca' Bangsalan
Sebelum tutup pembahasan, berikut ini redaksi sajikan contoh tembang atau tembhâng yang memuat oca' bangsalan, dikutip Abd Sukur Notoasmoro dalam bukunya: Panduman Basa Madura (hlm. 420) dari buku Basa Madura Umom 1 yang disusun M Wirjoasmoro dan Moh Saleh Troenodjojo (1951). Baca Juga: Pasera se Nemmo Aqua? JA' NGALANYAR— Pangkor È tengnga tasè' saghârâ, Lamon dhika along-polong so orèng Kalambi bhuru èsèkot Acaca jhâ' ngalanyar Bâto kènè' èpèkkèra lebbi ghâllu Orèng ngolngol aroko'an Ma' ta' nyakè'è atè San bâá¸Ã¢ orèng mengnga' Dhurin rajâ jhâ' nyangka nè-bannè Ma' ta' kasta karana klèro Perrèng malang è songay Pèkkèr ghâllu patètè kalabân alos Sè amèná¸hâ pajung ghângan Dhulat san nyata jhâ' beccè',
Ancor emmas dhâ-andhina Ajjhâ' pèjher nyangkal kalabân nyè-nganyè, Mellè bherrâs á¸Ã¢' ka toko Mon ta' tempor karebbhâ So orèng laèn neng kompolan tabâ sèmo Bhângo' ngangghuy oca' majjhâ Otabâ èghâjâ'aghin.
Sekian pembahasan tentang 40 Contoh Cca' Bangsalan Madura dan Cara Memasukkannya dalam Okara. Semoga bermanfaat. Mator sakalangkong!

